Zobowiązania z tytułu podatków są rozliczane co do zasady z Urzędem Skarbowym. Bardzo ważne jest, aby podatnik wiedział, który urząd skarbowy jest dla niego właściwy, gdyż to właśnie tam powinien kierować swoje rozliczenia podatkowe oraz wpłacać należności podatkowe.
Ogólne zasady ustalania właściwości miejscowej organów podatkowych zawarte są w Ordynacji Podatkowej Dz. U. 1997 Nr 137 poz. 926 (dalej: „ordynacja” lub „OP”). Zasadą podstawową wynikająca z art. 17 § 1 ordynacji jest, że właściwość miejscową organów podatkowych ustala się według miejsca zamieszkania albo adresu siedziby podatnika, płatnika, inkasenta lub podmiotu wymienionego w art. 133 § 2 OP.
Reguła ta ma zastosowanie w podatku dochodowym od osób fizycznych, w którym za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która przebywa tutaj dłużej niż 183 dni w roku podatkowym lub też posiada w Polsce „ośrodek interesów życiowych”. W pojęciu tym należy uwzględnić stosunki rodzinne i towarzyskie, zatrudnienie, działalność polityczną, kulturalną i wszelką inną, jak również miejsce działalności gospodarczej i miejsce, z którego osoba zarządza swoim majątkiem.
Może natomiast wystąpić również taka sytuacja, że osoba fizyczna nie będzie miała miejsca zamieszkania w Polsce. W takim wypadku właściwość miejscową organów podatkowych w zakresie PIT ustala się wg miejsca pobytu tej osoby ( §4 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych).
Jeżeli zdarzy się, że podatnik zmieni miejsce zamieszkania lub pobytu, a właściwym będzie organ podatkowy inny niż dotychczas, organem podatkowym właściwym miejscowo w sprawach podatku należnego za dany rok podatkowy będzie organ właściwy według miejsca zamieszkania lub pobytu w ostatnim dniu roku podatkowego. Jednakże w przypadku gdy zamieszkanie lub pobyt na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej ustały przed ostatnim dniem w roku podatkowym, organem właściwym będzie organ ustalany według ostatniego miejsca zamieszkania lub pobytu na terytorium RP.
W przypadku złożenia przez podatnika zeznania podatkowego niewłaściwemu organowi podatkowemu, urząd niewłaściwy ma obowiązek przesłać zeznanie do urzędu właściwego miejscowo w tej sprawie. Taka sytuacja nie rodzi konsekwencji karnych dla podatnika.
Aneta Kołodzińska
studentka IV roku prawa
na Wydziale Prawa i Administracji UW
